Şirketler İçin Öz Savunma Eğitimi Neyi Değiştirir?

Neden bu soruyu soruyorsunuz

Bir İK yetkilisi ya da yönetici olarak bu yazıya geldiyseniz muhtemelen aklınızda somut bir olay var. Belki bir çalışanınız işten çıkışta rahatsız edici bir durumla karşılaştı, belki saha ekibiniz gece geç saatte çalışıyor, belki de sadece bir gün başımıza bir şey gelirse ne yaparız sorusu kafanızda dolaşıyor. Bu makul bir soru. Ben de bu soruyla çok karşılaşıyorum ve dürüst bir cevap vermeye çalışıyorum.

Öncelikle şunu net söyleyeyim. Öz savunma eğitimi ekibinizi yenilmez yapmaz. Kimse birkaç saatlik bir eğitimle profesyonel bir savunma uzmanına dönüşmez. Böyle bir vaatte bulunan biri varsa ona şüpheyle bakmanızı öneririm. Benim yaptığım iş bundan farklı bir yerde duruyor.

Bu yazıda size satış yapmaya çalışmıyorum, olduğu gibi anlatmaya çalışıyorum. Çünkü bu tür bir eğitime bütçe ayırmadan önce gerçekçi bir beklenti kurmanız, hem sizin hem de ekibinizin faydasına.

Aslında ne değişiyor

Değişen şey çoğunlukla teknik bir beceri değil, bir zihin durumu. İnsanlar günlük hayatlarında çevrelerini fark etmeden dolaşıyor, telefonlarına bakarak yürüyor, bir tehlike belirtisini gördüklerinde bile önemsemeyip geçiştiriyor. Eğitim sonrasında gördüğüm en belirgin fark, insanların etraflarına biraz daha dikkat etmeye başlaması. Bu küçük bir şey gibi görünebilir ama pratikte çok şey ifade ediyor.

İkinci değişen şey, gerginlik anında donup kalma ihtimalinin azalması. Bir tehdit ya da tacizle karşılaşan çoğu insan ilk saniyelerde ne yapacağını bilemiyor, çünkü daha önce hiç düşünmemiş. Eğitimde bu senaryoları konuşmuş, hatta bazılarını canlandırmış olmak, o donma süresini kısaltıyor. Yine bir mucize değil, ama fark yaratan bir detay.

Üçüncüsü, ekip içinde ortak bir dil oluşuyor. Bir olay yaşandığında bunu nasıl bildirelim, kime söyleyelim, ne yapmalıyız gibi sorular daha net cevap buluyor. Bu da işveren tarafında sorumluluk ve güven duygusunu güçlendiriyor.

Kime uygun, kime uygun değil

Beş kişi üzeri ekiplerle çalışıyorum çünkü grup dinamiği eğitimin kalitesini doğrudan etkiliyor. Küçük bir grupta hem pratik yapmaya yeterli zaman ayırabiliyoruz hem de herkesin kendi işine özgü durumları konuşmasına imkan tanıyabiliyoruz. Ofiste çalışan bir ekip ile sahada, gece saatlerinde ya da müşteriyle birebir temas halinde çalışan bir ekibin ihtiyacı aynı değil. Bu yüzden önce ekiple bir ön görüşme yapıyorum, gerçek riskleri anlamaya çalışıyorum, içeriği ona göre kuruyorum.

Eğer beklentiniz bir günde ekibimi tamamen güvenli hale getirmek ise dürüstçe söylemem gerekir, bu gerçekçi bir beklenti değil. Ama beklentiniz ekibimin farkındalığını artırmak, temel bir tepki refleksi kazandırmak ve konuyu şirket kültürünün bir parçası haline getirmek ise burada konuşacak çok şey var.

Şirket kültürü açısından da bir etkisi oluyor bu eğitimlerin. Yönetimin bu konuyu önemsediğini görmek, çalışan için küçük bir şey değil. Bize değer veriyorlar, güvenliğimizi düşünüyorlar hissi, doğrudan ölçülemese de motivasyon ve bağlılık açısından anlamlı bir yan etki oluyor.

Bir eğitim günü neye benziyor

Somut olması için kabaca nasıl işlediğini anlatayım. Önce ekiple ya da yöneticiyle kısa bir ön görüşme yapıyorum, işin doğasını, mekanı, çalışma saatlerini ve daha önce yaşanmış varsa olayları konuşuyoruz. Sonra bu bilgiye göre içeriği kuruyorum, hazır bir sunumu olduğu gibi göstermek yerine.

Eğitim günü genelde temel farkındalık konularıyla başlıyor, çevreyi okuma, erken uyarı işaretlerini fark etme, kaçınma stratejileri gibi. Ardından fiziksel öz savunma tekniklerine geçiyoruz, karmaşık dövüş teknikleri değil, gerçek bir tehdit anında işe yarayabilecek basit ve akılda kalıcı hareketler. Grup büyüklüğüne göre pratik yapmaya yeterli zaman ayırmaya özen gösteriyorum, çünkü sadece anlatmak yeterli olmuyor, bir kere bile olsa denemiş olmak fark yaratıyor.

Tek atölye mi, süreklilik mi

Bu soruyu her görüşmede alıyorum ve tek bir doğru cevabı yok. Bazı şirketler için tek bir atölye, özellikle belirli bir olay sonrasında farkındalığı hızla açmak için işe yarıyor. Ama gerçek anlamda kalıcı bir değişim istiyorsanız, bunu tek seferlik bir etkinlik olarak değil, belirli aralıklarla tekrar eden bir süreç olarak kurgulamak daha mantıklı. İnsan hafızası pratik olmadan zamanla eskiyor, bu doğal bir şey. Ben de bu yüzden şirketlerle konuşurken hem tek seferlik hem de sürekli program seçeneklerini birlikte değerlendiriyoruz.

Antalya'da bu eğitimleri verirken kurumsal öz savunma sayfamda süreci ve kapsamı biraz daha detaylı anlatıyorum, isterseniz oradan göz atabilirsiniz.

Muhafız kitabından kısa bir not

Bu konuya olan ilgim sadece eğitim salonuyla sınırlı değil, Muhafız adlı kitabımda da güvenlik farkındalığı ve öz savunma konusunu daha geniş bir çerçevede ele almıştım. Kitap bir eğitim programının yerini tutmuyor elbette, ama konuya nereden baktığımı anlamak isteyenler için faydalı bir giriş olabilir.

Karar vermeden önce sormanız gereken sorular

Bir eğitim kararı almadan önce kendinize şu soruları sormanızı öneririm. Ekibimin gerçek riskleri nelerdir, ofis mi saha mı, gündüz mü gece mi çalışıyorlar? Bu bir kez mi olacak yoksa şirket kültürünün kalıcı bir parçası mı olacak? Ekip bu konuda ne düşünüyor, zorunluluk gibi mi hissedecekler yoksa gerçek bir ihtiyaç olarak mı görecekler?

Bu soruların net cevabı yoksa bile sorun değil, ilk görüşmede bunları birlikte netleştirebiliriz. Benim yaklaşımım hep aynı, abartılı vaatlerle değil, ekibinizin gerçek ihtiyacına bakarak ilerlemek.

Yazar

Cem Ünsal

Dijital Girişimci · Yazar · Antrenör

Yapay zekâ ve kişisel güvenlik üzerine yazıyor. Şirketlerin yapay zekâ dönüşümünde karar vericilere yön veriyor.

Hakkımda